देशातील कोट्यवधी शेतकरी ज्या क्षणाची आतुरतेने वाट पाहत होते, तो क्षण जवळ आला आहे! पंतप्रधान किसान सन्मान निधी (PM-KISAN) योजनेचा 21 वा हप्ता वितरित करण्याची तारीख केंद्र सरकारने अधिकृतपणे जाहीर केली आहे. पात्र शेतकरी कुटुंबांना 19 नोव्हेंबर 2025 रोजी थेट त्यांच्या बँक खात्यात ₹2,000 ची आर्थिक मदत जमा केली जाईल. हा निधी शेतकऱ्यांसाठी बियाणे, खते यांसारख्या शेतीसाठी आवश्यक वस्तूंच्या खरेदीसोबतच कुटुंबाच्या इतर गरजा पूर्ण करण्यासाठी मोठा आधार ठरतो.
लाभार्थी यादी आणि पडताळणी: गैरप्रकार टाळण्यासाठी मोठी मोहीम
Pm Kisan या महत्त्वपूर्ण वितरणापूर्वी केंद्र सरकारने लाभार्थी यादी अद्ययावत करण्याची प्रक्रिया युद्धपातळीवर पूर्ण केली आहे.
- रिक्वेस्ट फॉर ट्रान्सफर (RFT) आणि फंड ट्रान्सफर ऑर्डर (FTO): राज्य सरकारांनी पात्र शेतकऱ्यांची अंतिम यादी तयार करून, निधी हस्तांतरणासाठी आवश्यक असलेला ‘रिक्वेस्ट फॉर ट्रान्सफर’ (RFT) डिजिटल स्वाक्षरीद्वारे मंजूर केला आहे. यानंतर, ‘फंड ट्रान्सफर ऑर्डर’ (FTO) तयार करून प्रत्यक्षात पैसे पाठवण्याची प्रक्रिया सुरू केली जाईल.
- अपात्र शेतकऱ्यांवर कारवाई: योजनेतील गैरप्रकार थांबवून केवळ गरजू आणि पात्र शेतकऱ्यांपर्यंत लाभ पोहोचावा यासाठी केंद्र सरकारने मोठी पडताळणी मोहीम राबवली आहे. या मोहिमेत, आयकर भरणारे, एकाच कुटुंबातील एकापेक्षा जास्त सदस्य (उदा. पती-पत्नी), किंवा चुकीची माहिती देणारे असे सुमारे 35 लाख अपात्र लाभार्थी यादीतून वगळण्यात आले आहेत.
- पुन्हा समाविष्ट होण्याची संधी: ज्या शेतकऱ्यांची नावे चुकून वगळली गेली आहेत, त्यांची भौतिक पडताळणी (Physical Verification) झाल्यानंतर त्यांना पुन्हा योजनेत समाविष्ट केले जाण्याची शक्यता आहे.
21 व्या हप्त्यासाठी पात्रता: ‘या’ तीन गोष्टी महत्त्वाच्या!
जर तुम्हाला 21 वा हप्ता वेळेवर आणि कोणत्याही अडथळ्याशिवाय हवा असेल, तर तुम्ही खालील तीन गोष्टींची पूर्तता केली असल्याची खात्री करणे अत्यावश्यक आहे:
- ई-केवायसी (eKYC) पूर्ण करा:
- अनिवार्य: आधार-आधारित eKYC हे सर्व लाभार्थ्यांसाठी अनिवार्य करण्यात आले आहे.
- पद्धत: हे काम तुम्ही PM-KISAN पोर्टलवर (OTP आधारित), CSC केंद्रावर (बायोमेट्रिक आधारित), किंवा मोबाईल ॲपवर (फेस ऑथेंटिकेशन आधारित) पूर्ण करू शकता.
- आधार-बँक खाते लिंकिंग:
- तुमचा आधार क्रमांक तुमच्या बँक खात्याशी जोडलेला (Seed केलेला) असणे बंधनकारक आहे.
- जमिनीच्या नोंदी अचूक असाव्यात:
- तुमच्या जमिनीच्या नोंदी PM-KISAN पोर्टलवर अद्ययावत आणि अचूक असल्या पाहिजेत.
थकीत हप्ते मिळण्याची शक्यता
मागील 20 वा हप्ता तांत्रिक अडचणींमुळे किंवा पडताळणी प्रक्रियेमुळे ज्या पात्र शेतकऱ्यांना मिळू शकला नाही, त्यांना दिलासा देणारी बातमी आहे. अशा शेतकऱ्यांना 21 व्या हप्त्यासोबत थकीत रक्कम मिळण्याची दाट शक्यता आहे. याचा अर्थ, अशा शेतकऱ्यांच्या खात्यात ₹4,000 (20 वा हप्ता + 21 वा हप्ता) जमा होऊ शकतात.
मोबाईल नंबर कसा अपडेट करायचा? (नवीन SMS आणि माहितीसाठी)
योजनेशी संबंधित महत्त्वाच्या सूचना, तसेच हप्ता जमा झाल्याचा संदेश (SMS) तुम्हाला मिळण्यासाठी तुमचा मोबाईल नंबर PM-KISAN पोर्टलवर नोंदणीकृत आणि अद्ययावत असणे अत्यंत आवश्यक आहे.
मोबाईल नंबर अपडेट करण्यासाठी खालीलपैकी कोणतीही एक पद्धत वापरा:
1. ऑनलाईन पद्धत (पोर्टलद्वारे):
- अधिकृत वेबसाइट: PM-KISAN च्या अधिकृत वेबसाइटला (pmkisan.gov.in) भेट द्या.
- पर्याय निवडा: ‘फार्मर्स कॉर्नर’ (Farmers Corner) विभागात जा आणि ‘अपडेट मोबाईल नंबर’ या पर्यायावर क्लिक करा.
- माहिती भरा: तुमचा आधार क्रमांक किंवा नोंदणी क्रमांक नमूद करा.
- शोध (Search): कॅप्चा कोड भरून ‘सर्च’ (Search) बटणावर क्लिक करा.
- नवीन नंबर आणि OTP: तुमचा नवीन मोबाईल नंबर टाका आणि ‘गेट ओटीपी’ (Get OTP) वर क्लिक करा.
- सबमिट: तुमच्या मोबाईलवर आलेला ओटीपी (OTP) प्रविष्ट करून सबमिट करा. तुमचा मोबाईल नंबर त्वरित अपडेट होईल.
2. ऑफलाईन पद्धत (CSC द्वारे):
- तुम्ही तुमच्या जवळच्या कॉमन सर्व्हिस सेंटर (CSC) किंवा स्थानिक कृषी कार्यालयात (Agriculture Office) जाऊन तुमच्या आधार कार्ड आणि नोंदणी क्रमांकाच्या मदतीने तुमचा मोबाईल नंबर सहज अपडेट करू शकता.
लाभार्थी स्थिती (Beneficiary Status) कशी तपासाल?
तुम्ही पात्र आहात की नाही, तुम्हाला हप्ता मिळणार आहे की नाही, हे तपासण्यासाठी PM-KISAN पोर्टलवर (pmkisan.gov.in) किंवा मोबाईल ॲपवर ‘लाभार्थी स्थिती’ (Beneficiary Status) हा पर्याय उपलब्ध आहे.
- तुमचा आधार क्रमांक, बँक खाते क्रमांक किंवा मोबाईल नंबर वापरून तुम्ही तुमच्या अर्जाची सद्यस्थिती आणि पुढील हप्त्याच्या प्रगतीची माहिती तपासू शकता.